Steun ons en help Nederland vooruit

maandag 12 oktober 2009

Spoortunnel nu echt nabij: raadsvergadering 27 oktober 2008

Spoortunnel nu echt nabij: raadsvergadering 27 oktober 2008
PDF 
| Print |
 E-mail

Twee belangrijke projecten, die in Haren op stapel staan, komen vanavond een stap verder.
In de vorige eeuw werd er al over gepraat en nu lijkt het er dan toch van te komen: de Harense gemeenteraad besluit vanavond unaniem dat er concrete plannen ontwikkeld kunnen gaan worden voor de aanleg van een fiets- en voetgangerstunnel onder het spoor, ter hoogte van het station. Goed nieuws voor de vierduizend fietsers die elke dag de spoorwegovergang Oude Middelhorst passeren. Nog meer goed nieuws: de jongerenhuisvesting aan de Walstroweg zal weliswaar moeten wijken voor de aanleg van die tunnel, maar wethouder Niezen zal zich tot het uiterste inspannen om het aantal betaalbare wooneenheden voor jongeren in de huursector op het huidige peil te houden en daarbij te streven naar clustering. Het college doet deze en verscheidene andere toezeggingen aan de raad en maakt daarmee een golf van moties en amendementen overbodig.
Verder wordt het voorlopig ontwerp voor de bouw van een nieuw gemeentehuis door alle fracties, behalve die van het CDA, goedgekeurd. Een verslag.

 

Voorafgaande aan de vergadering vraagt Menno Visser (D66) of het ‘hamerstuk’ ‘Tweede Bestuursrapportage 2008’ een bespreekstuk kan worden. Dit stuk is in de commissievergadering, waar Visser vertegenwoordigd werd door een steunfractielid, besproken. De commissie oordeelde unaniem dat het stuk tijdens de raadsvergadering als hamerstuk behandeld kan worden. Visser wil er toch nog over praten vanavond.
Dit valt bij enkele collega’s niet in goede aarde. Jos Stroomer (PvdA) zegt dat de vergaderstructuur, door en met instemming van alle fracties, is vernieuwd om zo efficiënt mogelijk op te treden. In de commissie is uitvoerig gesproken over de bestuursrapportage en ook de vertegenwoordiger van D66 ging akkoord met de status ‘hamerstuk’. Hein Frima (VVD) noemt het een vorm van minachting voor het commissielid van D66. Hij wijst op de website van D66, waar alle vragen te lezen zijn, die niet in de commissievergadering gesteld worden. René Valkema (CDA) vindt het merkwaardig dat een dergelijke discussie gevoerd wordt: hij vindt dat D66 alle recht heeft deze ruimte te vragen. Frima suggereert dat van de raad gevraagd wordt opnieuw over de bestuursrapportage te praten omdat de D66-fractie intern verdeeld is.
Dat is niet aan de orde, antwoordt Visser. De commissieleden stellen vragen en informeren zichzelf en elkaar en vervolgens adviseren zij de raadsleden. Maar het raadslid geeft een politiek oordeel. Een vervanger kan best een andere mening hebben. Als de raad er geen bespreekstuk van wil maken, wil Visser graag een stemverklaring afgeven. Hij heeft zorgen over de vele financiële tegenvallers in de bestuursrapportage en is tegen bepaalde mutaties. Alles overwegende zal hij wel instemmen met het stuk, maar wil dit, als politiek oordeel, gezegd hebben. Vindt Visser dat er nog wel sprake is van degelijk financieel beheer, wil Stroomer weten. Daar heeft Visser twijfel over, zegt hij. De andere raadsfracties lijken die twijfel niet te delen.

 

Wethouder Jeroen Niezen heeft een mededeling over het gezamenlijke afvalinzamelingbedrijf ARCG. ARCG heeft te maken met twee flinke financiële tegenvallers: een bezwaar tegen een belastingaanslag van 1,5 miljoen, die onterecht leek, is door de Hoge Raad afgewezen. En bij de eindafdek van een oude stortplaats moest, wegens ernstige stankoverlast, worden overgegaan op een aangepaste techniek, iets wat meerkosten van 3 miljoen met zich meebracht, waarvan maar 900.000 euro verhaald kon worden. De reserves van ARCG zijn inmiddels uitgeput en met ingang van de begroting voor 2010 zullen er maatregelen genomen moeten worden om die reserves weer op peil te brengen.

 

ONTWIKKELINGEN STATIONSGEBIED
Gea van der Vliet (VVD) wil duidelijk stellen dat vanavond wordt gesproken over de vaststelling van een ontwikkelingsvisie. Het financieringsvoorstel voor de plannen komt pas in een volgende fase. Maar wel duidelijk is dat de aanleg van een tunnel onder het spoor veel geld (2 miljoen) gaat kosten. De VVD wil eerst zeker weten of een tunnel de verkeersveiligheid bevordert. Shared Space heeft aangetoond dat mengen van de verschillende verkeersdeelnemers de veiligheid bevordert; gebeurt hier dan niet het tegenovergestelde als je fietsers gaat separeren? Voor er een besluit genomen gaat worden, wil de VVD graag een verkeerskundige analyse, zegt Gea van der Vliet. Geen nieuw onderzoek; er zijn wellicht al voldoende gegevens voorhanden uit eerdere onderzoeken. De eventuele afsluiting van de Nieuwe Stationsweg (aansluiting met Oude Middelhorst) zou daarbij moeten worden meegenomen. Daartoe heeft de VVD een motie voorbereid.
Voor Paul Rolf (GL) is de aanleg van een tunnel een onomstreden goede zaak, die eigenlijk geen nader onderzoek meer behoeft. De spoorovergang Oude Middelhorst is al twintig jaar een erkend knelpunt, zegt hij. Mits er een goede, veilige en aantrekkelijke fietsroute wordt gerealiseerd tussen het centrum van Oosterhaar en het dorpscentrum, zal de tunnel een goede bijdrage leveren aan de verkeersveiligheid. Shared Space is een ander soort beleid, daar kun je het niet mee vergelijken. Shared Space kan de veiligheid op de spoorwegovergang niet regelen. Om er helemaal zeker van te zijn dat de tunnelaanleg op voldoende maatschappelijk draagvlak steunt, wil GL graag een hoorzitting organiseren, waar specialisten en burgers hun mening kunnen geven. Liefst door de gemeenteraad, maar eventueel zal GL dit zelf oppakken. In Groningen gat ook een tunnel worden aangelegd; is het mogelijk om door middel van een gezamenlijke aanbesteding kostenvoordeel te behalen? De noodzakelijke sloop van de Walstroflat en de bouw van een zogenaamd poortgebouw krijgen de goedkeuring van GL, maar het aantal goedkope huurwoningen voor jongeren in Haren dat verloren gaat, moet elders beslist terugkomen, liefst opnieuw ondergebracht in één eigen woongebouw. Omdat GL veronderstelt dat de locatie Stationsgebied meer geschikt is voor koopwoningen, wordt voorgesteld met Woonborg in overleg te gaan over een ‘uitruil’ met het bouwplan ‘Van Spoor tot Steeg’. Koopwoningen op de locatie Walstroweg in ruil voor een appartementengebouw (goedkope huurwoningen)voor jongeren en starters in Oosterhaar. Daartoe heeft GL een motie in petto. Het Stationsgebouw aan de westkant ziet GL het liefst zo laag mogelijk, maar als het nodig is, mag het zeshoog worden.
Ook Theo Berends (CU) heeft geconcludeerd dat de aanleg van een tunnel een goede zaak is. Bij het RTG waren verscheidene burgers, die twijfelden aan de noodzaak, maar er zijn ook veel burgers die met ongeduld wachten op de aanleg. Een voorwaarde voor een goed gebruik van de tunnel is het uitrollen van een heldere , uitnodigende fiets‘loper’ van centrum Oosterhaar naar dorpscentrum. Van Berends mogen de fietsers op die route overal voorrang krijgen. Hij is voor een onderzoek dat zicht geeft op de vraag: wat gaat het verkeer doen als er een tunnel ligt en wat levert dat dan op? Bij alle nieuwbouw in het stationsgebied moet, wat de hoogte betreft, grondig gekeken worden naar de gevolgen voor de omliggende laagbouw. De huidige bewoners moeten het gelag niet gaan betalen en de plannen moeten altijd in goed overleg met de omwonenden uitgewerkt worden. De CU heeft wel zorgen over de waterafvoer in het stationsgebied en twijfels over de verkoopbaarheid van drie geplande vrije bouwkavels. Wat parkeren betreft: niet achter de Emdaborg. Er moet in Haren betaalbare huisvesting voor jongeren blijven, zegt Berends. Hij heeft zich gestoord aan de indruk die de wethouder in de commissievergadering wekte: dat bouwen voor ouderen in Haren belangrijker is dan bouwen voor jongeren. Berends zegt gek op senioren te zijn, maar: “…als we veel paddenstoelen bouwen, krijgen we vanzelf veel kabouters.’ Voorzieningen voor jongeren zijn, wat hem betreft, even belangrijk.
Menno Visser (D66) is zondermeer voorstander van de aanleg van een fietstunnel. Dit staat ook in het verkiezingsprogramma van D66. Het afsluiten van de Nieuwe Stationsweg vindt hij een aardige gedachte; dat verdient onderzoek. Zeshoog bouwen aan de westzijde: liever niet, maar als het noodzakelijk is om de plannen betaalbaar te houden, dan is het voor D66 op de bedoelde plaats acceptabel. Onderzoek naar een variant waarin de Walstroflat niet hoeft te worden afgebroken, is gewenst, maar als er dan toch gesloopt moet worden wil D66 hetzelfde aantal vergelijkbare en betaalbare wooneenheden voor jongeren terug.
Jos Stroomer (PvdA) gaat er vanuit dat er een deugdelijke analyse ten grondslag ligt aan het collegevoorstel een tunnel aan te leggen. Alleen als dat niet zo is, wordt de motie van de VVD interessant. Ook de PvdA pleit in het verkiezingsprogramma voor de aanleg van een tunnel. Maar de miljoenen die dat kost, moeten verantwoord kunnen worden, dus zorgvuldigheid is geboden. De PvdA gaat volledig mee met GL en D66 waar het het behoud van betaalbare jongerenhuisvesting in Haren betreft: als de Walstroflat gesloopt wordt, moet er opnieuw voor deze doelgroep betaalbare woonruimte gecreëerd worden, binnen Haren.
Jan Kooi (CDA) sluit zich bij Stroomer’s woorden aan. Het CDA heeft maar liefst vier moties voorbereid. De aanleg van de tunnel moet hoe dan ook doorgaan. Parkeren achter de Emdaborg is onaanvaardbaar. Het CDA pleit voor afsluiting van de Nieuwe Stationsweg. Misschien hoeft de Walstroflat niet helemaal gesloopt te worden? Een deel slopen en er aan de andere kant weer aanbouwen? Als poortgebouw. Uitruilen met ‘Van Spoor tot Steeg’ is ook een goede optie, want de omwonenden zijn ook niet blij twee flatgebouwen naast zich te krijgen. De hoogte van het Stationsgebouw is geen probleem voor het CDA, maar er moet wel relatie zijn met het overige bouwvolume. Als de Nieuwe Stationsweg wordt afgesloten, komen er weer nieuwe mogelijkheden. Het CDA pleit ervoor de tunnel zo snel mogelijk aan te leggen, maar de overige plannen nog eens rustig tegen het licht te houden: neem de tijd om de meest ideale invulling te geven aan het totaalplan. Studie naar diverse verkeersonveilige situaties is gewenst.
Wethouder Niezen is blij dat de gemeenteraad op hoofdlijnen steun geeft aan de voorgestelde ontwikkelingsvisie. Het gaat om nadere kaderstelling en Niezen vat de opmerkingen van de raad samen en doet toezeggingen:
* De tunnel moet aangelegd worden en wel op de voorgestelde plaats
* Niet parkeren achter de Emdaborg
* Plannen uitwerken en daarbij de verkeerskundige effecten aangeven; er zijn al veel onderzoeksgegevens voorhanden, die moeten op een rij gezet om de effecten in beeld te brengen
* Bij de uitgewerkte plannen de kredietaanvraag leveren
* Het totale bestand betaalbare wooneenheden voor jongeren moet gehandhaafd blijven op het huidige peil; bij Woonborg aandringen op clustering; garantie dat er een ander woongebouw voor 34 jongeren gerealiseerd kan worden, kan niet worden gegeven, maar gestreefd zal worden naar clusters
* Uitruil met Van Spoor tot Steeg is niet te overzien, maar het zal ter sprake worden gebracht bij Woonborg
* Poortgebouw: daar heeft Niezen geen beeld bij; het college gaat voor Harense kwaliteit en wooncomfort; ook de nadelige effecten van bijvoorbeeld een poortgebouw moeten in kaart gebracht
* Bij de aansluiting met bestaande laagbouw moet ervoor gezorgd worden dat de bewoners voldoende privacy houden
* De optie: gedeeltelijk slopen van de Walstroflat zal serieus bekeken worden, ook al ziet Niezen er weinig in
* Zorgvuldig omgaan met de waterhuishouding, zorgen voor voldoende berging
* Het afsluiten van de Nieuwe Stationsweg is een nieuw element; geeft mogelijkheden voor een nieuwe parkeervariant; zal bestudeerd worden. Maar: niet alle groen zal bebouwd gaan worden!
Samenwerken met Groningen bij de aanleg van de tunnel is geen optie, want de Harense tunnel zal worden aangelegd door ProRail, zegt Niezen. Twijfel over de verkoopbaarheid van vrije kavels heeft hij niet.
Wethouder Liesbeth Boekel memoreert de geschiedenis van de fietstunnel. De noodzaak en wenselijkheid zijn vaak genoeg uitgesproken. Zij ziet geen reden om opnieuw met bewoners om de tafel te gaan. Boekel wil serieus kijken naar de mogelijkheden om de Nieuwe Stationsweg af te sluiten en naar de gevolgen daarvan. In het voorjaar van 2009 zal daar duidelijkheid over zijn. Zij wijst erop dat de wegen in Haren zijn ingericht volgens het concept ‘Duurzaam veilig’ en dat Shared Space maar op een paar beperkte plaatsen is ingevoerd. De voordelen van Shared Space zijn niet zomaar om te zetten naar andere situaties.
Na de uitleg en de toezeggingen van de wethouders, trekken de VVD en GL hun de moties in. Het CDA handhaaft twee van de vier moties. Deze krijgen echter onvoldoende steun (alleen D66 steunt één van twee moties).
Van der Vliet benadrukt dat de sociale veiligheid en een veilige perronopgang alle aandacht dienen te krijgen bij de aanleg van de tunnel. “We mogen niet de ene vorm van onveiligheid inruilen voor een andere.” Dat zal in orde komen, meent wethouder Niezen: ProRail legt veel tunnels aan en zal hier ongetwijfeld zorgvuldig mee omgaan.
Burgemeester Mark Boumans vat samen: er komt een nieuw element in de ontwikkelingen: de afsluiting van de Nieuwe Stationsweg. Er wordt geen parkeerplaats achter de Emdaborg gerealiseerd. Wel wordt er ingezet op variant 1. De raad wenst de tunnel aan te leggen en is bereid daarin te investeren. Er komt nog een stedenbouwkundig plan, dat de raad kan beoordelen. Gea van der Vliet maakt direct een voorbehoud: er is nog geen financiële onderbouwing van de tunnelplannen aangeleverd, dus van bereidheid tot investeren is niet zomaar zonder meer sprake. Waarvan akte.
Het voorstel wordt hierna door alle raadsfracties aangenomen.

 

VOORLOPIG ONTWERP GEMEENTEHUIS
Enkele raadsfracties hebben gevraagd de fractiekamer niet op de begane grond, maar op de eerste etage te situeren. Dit vanwege het belang van bereikbaarheid (toegankelijkheid) van en informele contacten tussen raad, college en griffie. Burgemeester Boumans meldt een wijziging in het raadsbericht: na overleg met de projectgroep is besloten de leeskamer voor de raadsfracties toch te situeren op de eerste etage, in de buurt van de bestuursvertrekken van burgemeester, wethouders en griffier.
Jan Rake (GL) noemt het ontwerp mooi en duurzaam. Zijn fractie waardeert dat, maar vraagt zich af of het gebouw levensloopbestendig is: kan het ook voor andere doeleinden gebruikt worden? De bovenetages zijn geschikt voor allerlei soorten kantoorgebruik, antwoordt wethouder Boekel.
Menno Visser (D66) kan met de plannen instemmen, maar wat betreft de financiële dekking verwijst hij naar de notulen van de raadsvergadering waarin hij tegen het Plan van Eisen stemde (vanwege de knip in de bouwplannen, die volgens de D66-interpretatie van de motie van juni 2006 – integraal plan voor hele gebied – niet gemaakt mag worden).
De PvdA kan instemmen, zegt Jos Stroomer (PvdA), maar mochten er meevallers komen, dan hoeven die niet meteen te worden ingezet voor leuke dingen, onder het mom ‘wij blijven binnen het budget’. Al is het maar omdat Stroomer niet graag zou zien dat het CDA ooit gelijk krijgt!
Het CDA zegt, bij monde van René Valkema, blij te zijn met de nieuwe plaats voor de fractiekamer. Dat het WMO-loket niet in het gemeentehuis komt, vindt het CDA erg jammer, want het loket is een belangrijke ontmoetingsplek. Ook de WMO- adviesraad heeft aangegeven in het Nije Cruysgebouw te willen blijven, zegt wethouder Boekel. Het CDA zal overigens tegen dit voorlopig ontwerp stemmen en wil dat moment markeren met een stemverklaring. In juni 2006 is er een motie aangenomen waarin ‘keiharde kaders’ zijn vastgesteld: maximaal 6 miljoen voor de nieuwbouw en een integraal plan. Omdat aan dat laatste niet is voldaan, heeft het CDA geen totaaloverzicht en kan er geen oordeel worden gegeven. De raad controleert de eigen kaderstelling niet. Pas in het volgend voorjaar, als de plannen voor de ontwikkeling van het Raadhuisplein en het Haderaplein gepresenteerd worden, zal de terugverdiencapaciteit bekend zijn en pas dan kan beoordeeld worden welke financiële risico’s de nieuwbouw meebrengt. In het geval van tegenvallers wacht de burger een stijging van de OZB, of er moet worden gesneden in de voorzieningen, of er moet hoogbouw komen op het Haderaplein. Het CDA heeft een motie voorbereid om af te dwingen dat eerst de verdiencapaciteit van fase 2 in beeld wordt gebracht. Dat is zeker nodig in deze onrustige tijden van kredietcrisis.
Er is geen veranderingen in de verwachtingen van verdiencapaciteit, antwoordt wethouder Boekel. Als je de kredietcrisis erbij gaat betrekken, kun je alles wel stilleggen. Het college voldoet aan de opdracht van de raad, het CDA heeft keer op keer dit soort antwoorden gekregen.
Theo Berends (CU) verwijt het CDA doemdenken. De raad moet af en toe besluiten nemen en bereid zijn het avontuur aan te gaan. Het CDA blijft echter liever aan de kade liggen. Berends wordt daar erg moe van en zou willen dat dat eens afgelopen was.
Jos Stroomer (PvdA) noemt de reactie van het CDA een herhaling van zetten, bedoeld voor de publieke tribune. Alsof het CDA de enige partij is die op het geld let.
Gea van der Vliet (VVD) sluit zich hierbij aan.
D66 steunt de motie van het CDA. Met vier tegen dertien stemmen wordt de motie verworpen.
Het voorstel wordt vervolgens door de raadsfracties van GL, VVD, PvdA, D66 en CU goedgekeurd.

Om iets over tienen kan de voorzitter de vergadering sluiten.

Wil Legemaat