Steun ons en help Nederland vooruit

Publicaties

Prachtig burgerinitiatief redt zwembad

20 juni 2012

Grote vreugde op de publieke tribune: zwembad Scharlakenhof is gered! Dankzij een prachtig gedegen plan van een initiatiefgroep, ontstaan uit de Zwemclub Haren. Initiatiefnemers Mark Schröder, Edwin Bakker en Frans Bakker en tientallen zwemmers en duikers waren bijzonder blij en opgelucht. Opgelucht omdat er maar liefst drie uur voor nodig waren om tot deze uitslag te komen. Wethouder Sieling en de fracties van VVD en PvdA haalden alles uit de kast om de beslissing uit te stellen naar september. Maar deze avond bleek waar, wat gemeenteraadsleden altijd wordt voorgehouden, maar wat zij vaak anders ervaren: ‘de raad is de baas’. Of zoals een van de belangstellenden concludeerde: “Een overwinning van burgers en democratie op de regenten.”

Stichting gaat zwembad exploiteren

Een nieuw te vormen stichting zal het zwembad overnemen en gaan exploiteren. Het bad zal plaats bieden aan alle gebruikers die tot 2011 het zwembad bezochten: zwemlessers, zwemclubs, duikclub, gehandicapten, recreatieve zwemmers… Door de inzet van vrijwilligers blijven de kosten beperkt. Een gemeentelijke bijdrage van € 132.000 per jaar is voldoende, alsmede een lening van € 700.000 voor de vervanging van de technische installaties. Enkele ondernemers en verscheidene particulieren hebben al steun in woord en daad toegezegd.

College wilde zwembad sluiten
De initiatiefgroep kon na vier maanden hard werken een gedegen plan overleggen aan de gemeente. In tweede instantie kwam de duikclub De Watergeuzen ook nog met een tweede plan op de proppen, dat goedkoper uitviel, maar meer risico’s kende. Wethouder Theo Sieling hanteerde echter nogal strak een aantal criteria die hij grotendeels zelf had vastgesteld. Uitkomst: het plan past niet in de kaders, bedankt voor de moeite, maar het zwembad blijft dicht en gaat worden gesloopt. Dat voorstel ging naar de gemeenteraad.

Stevige steun van CDA en GVH
Twee raadsfracties hebben zich bijzonder ingezet voor het behoud van het zwembad: CDA en GVH. René Valkema (CDA) diende met Mariska Sloot (GVH) een degelijk amendement in met een uitgebreide toelichting, waarin de meeste bezwaren waren ondervangen en het plan van de Watergeuzen ook verwerkt was. De zaken waren conservatief begroot, het kan alleen maar meevallen, de risico’s waren overzichtelijk in beeld gebracht.

Hoge hoed vol konijntjes

Het debat in de raadszaal maakte al gauw duidelijk dat de VVD en de PvdA, net als wethouder Sieling, niet van plan waren de initiatiefgroep groen licht te geven. Er zou nog onvoldoende zijn uitgezocht, de lening zou weleens onder het kopje ‘staatssteun’ kunnen vallen, de besluitvorming zou weer veel te snel gaan en daar had de Rekenkamer nu net zo voor gewaarschuwd. Er zou nog flink wat tijd voor nodig zijn om alles uit te zoeken. Sieling toverde het ene konijntje na het andere uit de hoed: ook het Watergeuzenplan moest doorgerekend, de initiatiefgroep moest ook nog kunnen aantonen de vier ton, waar de groep zelf voor moet zorgen, in de pocket te hebben. Als de gemeenteraad nu het college met de uitgesproken intenties en signalen eens opnieuw de ruimte gaven om alles grondig uit te zoeken? Burgemeester Bats gaf in overweging de beslissing uit te stellen naar de raadsvergadering van eind september. Bats suggereerde dat het voorstel ook kon worden teruggezonden. Sieling stelde daarop dat hij het voorstel terugnam, zodat er ook niet over het amendement gestemd kon worden. Verwarring alom. Maar dat besluit bleek na een schorsing weer ingetrokken.

Merkwaardige draaierij van VVD en PvdA
Na enkele schorsingen en verhitte discussies, hielden de indieners van het amendement voet bij stuk: er was voldoende informatie om een verantwoord besluit te nemen. Geen uitstel, want gevreesd werd dat de hoge hoed van Sieling nog niet leeg zou zijn en dat van uitstel toch nog afstel kwam. Uiteindelijk maakten de fracties van de VVD en – in navolging, eerst werd gekeken wat de VVD stemde- de PvdA een opmerkelijke draai: zij stemden toch voor het amendement dat zij eerst twee uur lang in de prullenmand probeerden te krijgen. Kennelijk wil geen enkele raadsfractie te boek staan als voorstander van sluiting van het zwembad.  Ook zonder hun steun zou het amendement zijn aangenomen: GL en D66 steunden het amendement van harte. Daarmee kwam er een eind aan een roerig half jaar. De initiatiefgroep kan aan de slag en als daarbij net zoveel enthousiasme en gedrevenheid aan de dag wordt gelegd als in de afgelopen maanden het geval was, en als gemeente en gemeenschap loyaal meewerken, dan kan er waarschijnlijk aan het eind van het jaar weer gezwommen worden in Scharlakenhof!

De bijdrage van de fractie van D66 aan de discussie: Terugblik
In december stelde het college de raad voor 350.000 euro beschikbaar te stellen voor de eventuele exploitatie van een zwemvoorziening. Er lag een BMC-rapport waaruit bleek dat voor dat geld niet was te realiseren wat we met elkaar nodig vinden. En er was geen dekking gegeven bij dat voorstel: de raad zou er zelf bij de integrale afwegingen bij de voorjaarsnota dekking voor moeten vinden. Wij hebben tegen dat voorstel gestemd om drie redenen: 1. Wij hebben geen 350.000 euro per jaar over voor een zwemvoorziening, dat is ons teveel. Daar willen wij eerlijk over zijn. D66 had toen een financieel kader in het hoofd van 150.000 ton per jaar, mogelijk iets meer en liefst gevonden binnen de sportbegroting van 1,2 miljoen. 2. Wij stemmen in principe niet voor voorstellen waar geen financiële dekking bij geleverd is. 3. Wij geloofden volstrekt niet dat het de raad ooit zou lukken bij de voorjaarsnota zo’n groot bedrag te vinden en daar wilden we eerlijk over zijn.
De zwemclub had in die tijd al een prachtig initiatief genomen en dat werd vertaald in een motie van CDA-GVH-GL. Dat initiatief: een samenwerking tussen betrokken burgers en de gemeente paste perfect in het coalitiemanifest en in ons verkiezingsprogramma. Wij verwachtten toen dat het plan best eens financieel haalbaar zou blijken, binnen onze kaders. Wij stemmen altijd op inhoud en dit keer dus ook. Tot onze zeer grote verbazing stemden onze toenmalige coalitiepartners echter voor die 350.000 euro. Ik zou zeggen: dat kan vandaag niet meer mislukken, want die toezeggingen staan al en de zwemclub blijft er ruim onder!
Nu ligt er een plan, dat is ons toegelicht. Het college wijst dit plan af. Het zou niet voldoen aan de kaders die de raad gesteld heeft, zo staat dat in de samenvatting. Nu had de raad nauwelijks kaders gesteld in de motie. Aanvullend hebben Valkema en ik een keer met de wethouder gesproken en toen is die 150.000 euro genoemd en naar ik mij herinner het feit dat de gemeente geen verantwoordelijkheid meer zou moeten dragen. De raad heeft het college ook helemaal niet gevraagd om het plan toe- of af te wijzen. Toch gebeurt dat aan de hand van kaders die het college grotendeels zelf gesteld heeft. En meteen is er ook maar voor gezorgd dat er in de voorjaarsnota geen ruimte is gecreëerd voor een beslissing van de raad in het voordeel van het zwembad. Dat vinden wij wat voorbarig.
Wij hebben er een paar vragen over:
– In de samenvatting staat dat het plan niet aan de kaders van de raad voldoet. Kunt u ons uitleggen hoe die kaders van de raad zijn en wie ze gesteld heeft? – Uw voorstel om 350.000 euro beschikbaar te stellen is afgewezen door een meerderheid van de raad en in plaats daarvan ligt er een soort initiatiefvoorstel van de raad. Waarom heeft u zelf een oordeel over de haalbaarheid van dit voorstel gegeven? Waarom heeft u zo voorbarig het zwembad uit de voorjaarsnota geschrapt? Hadden we dat met elkaar afgesproken? – In het stuk schrijft u dat de gemeente geen renteloze lening verstrekt. Verstrekt u wel rentedragende leningen aan stichtingen of andere instanties? – In het stuk beweert u dat de waarde van de grond 10.000 m2 zwembad, ligweide en parkeerterreintje, bestemming bijzondere doeleinden, 2 miljoen waard is. Dat is de waarde van bouwgrond. Hoe komt u aan die waarde?
Tweede termijn Merkwaardig: u bent al vijf maanden met alle inzet bezig met het zwembad en vanavond doet de wethouder net alsof hij de plannen voor het eerst ziet en er nog van alles onderzocht moet worden. En dat moet nog maanden duren ook. De plannen zouden niet zorgvuldig genoeg zijn. Tja, wij hebben ons er de afgelopen maand uitgebreid in verdiept en wij stellen vast dat wij voldoende informatie hebben om hier vanavond een zorgvuldig besluit te nemen. De plannen zijn helder, de risico’s te overzien. Wij voelen niets voor het louter uitspreken van intenties en weer opnieuw een onderzoekstraject in te gaan met onzekere afloop. Wij willen vanavond besluiten en de uitkomst meenemen bij het bespreken van de voorjaarsnota. Dit plan heeft veel meer waarde dan geld alleen. Dit plan is een voorbeeld van de intenties van het coalitiemanifest: een terugtredende, faciliterende overheid, vertrouwen in de kracht van burgers en ondersteuning van burgerinitiatieven. Fantastisch hoe de burgers hier met elkaar de schouders onder zetten! Het is heel bijzonder om vraagtekens gezet te horen worden bij de vrijwilligerspower. Brandweer, reddingwezen, TSH, VWTTP, hospices, alles draait voortreffelijk op rolletjes. Het is toch een misvatting te denken dat iets pas goed geregeld is als de overheid er over gaat, aan de touwtjes trekt. D66 vertrouwt in de kracht van burgerinitiatieven, mits je vertrouwen geeft en loslaat en steunt. Niet gaan betuttelen, geen aanvullende voorwaarden die voorschrijven hoe men het allemaal moet doen. College, het coalitiemanifest is het enige dat u nog overeind hebt gelaten. Toon eens dat u zelf gelooft in het manifest!

Wil Legemaat

Gepubliceerd op 18-12-2013 - Laatst gewijzigd op 22-11-2018